zapalenie wywołane przez pneumonie

zapalenie wywołane przez pneumonie

Śmiertelność z powodu zapalenia opon wywołanego przez Streptococcus pneumoniae pozostaje duża, mimo pełnej wrażliwości szczepów na powszechnie stosowane antybiotyki. Według większości autorów, śmiertelność u chorych leczonych dużymi dawkami penicyliny samej lub w skojarzeniu z sulfonamidami wynosi 20-30% (Mathies i wsp., 1966; Anglin i wsp., 1965). Penicylinę należy stosować w dawce 2 min j.m, (co 2-4 h), najlepiej we wlewie dożylnym. Po pierwszych kilku dniach leczenia, kiedy przerwy między poszczególnymi dawkami można zwiększyć do 4 h, celowe jest przejście na wstrzyknięcie domięśniowe. Leczenie powinno trwać co najmniej 10 dni. Z doniesienia Love’a i wsp. (1970) wynika, że skutecznym lekiem może być także cefalorydyna. Antybiotyk stosowano domięśniowo w dawce 100 mg/kg masy ciała na dobę (maksymalna dawka dobowa wynosiła 6 g) w dawkach podzielonych co 8 h i codziennie lub co drugi dzień do przestrzeni podpajęczynówkowej w dawce 50 mg u dorosłych, 25 mg u dzieci i 12,5 mg u niemowląt. W grupie 49 chorych leczonych cefalorydyną zmarło 7 (14%), a u 5 wystąpiły powikłania neurologiczne. Narastanie w populacji Streptococcus pneumoniae szczepów opornych na wiele antybiotyków może powodować konieczność wprowadzenia zmian w metodach leczenia zapalenia opon wywołanego przez te szczepy (Appelbaum i wsp., 1977).

zapalenie wsierdzia wywolane przez drobnoustroje

zapalenie wsierdzia wywolane przez drobnoustroje

Rodzaje Haemephilus i Aetinobacillus. W ostatnich latach częściej opisuje się zapalenie wsierdzia wywołane przez drobnoustroje z rodzaju Haemophilus, co stanowi temat prac poglądowych Lynna i wsp. (1977), Chunna i wsp. (1977) i Geraciego i wsp. (1977). Większość opisanych przypadków stanowili młodzi dorośli, wielu z nich miało wady serca, a zatory były częstym powikłaniem. Zalecano zazwyczaj leczenie ampicyliną z gentamycyną przez 6-8 tygodni, aczkolwiek Geraci i wsp. (1977) proponują samą ampicylinę w dawce 12 g dziennie przez 3 tygodnie wtedy, gdy izolowane szczepy (w tym także Haemophilus aphrophilus) są wrażliwe na ten antybiotyk. W przypadku narastania oporności na ampicylinę wśród szczepów Haemophilus influenzae i Haemophilus parainfluenzae (które są znacznie częściej przyczyną zapaleń wsierdzia) należy rozważyć ponownie przydatność chloramfenikolu, który w stosunku do tych drobnoustrojów wykazuje działanie bakteriobójcze lub zastosowanie nowszych cefalosporyn i cefamycyny. Zapalenie wsierdzia wywołane przez pałeczki jelitowe. Obecnie spotykane częściej ze względu na związek z zakażeniem sztucznych zastawek, a u narkomanów z dożylnym podawaniem narkotyków. Leczenie tych zakażeń opiera się na starannie przeprowadzonym badaniu wrażliwości na antybiotyki. Zazwyczaj konieczne jest leczenie aminoglikozydami, lecz należy też rozważyć przydatność kotrimoksazolu (Fowle i Zorab, 1970). Zapalenie wsierdzia wywołane przez Erysipelothrix rhusopathiae i Streptobacillus moniliformis powinno poddać się leczeniu penicyliną; szczepy Listeria monocytogenes wykazują zróżnicowaną wrażliwość na antybiotyki, lecz wiele pozostaje wrażliwych na ampicylinę. Zapalenie wsierdzia w przebiegu brucelozy występuje sporadycznie.

zapalenie wsierdzia u osob ze sztucznymi zastawkami

zapalenie wsierdzia u osob ze sztucznymi zastawkami

Temat ten poruszany był już wielokrotnie i poniżej podamy najbardziej istotne zagadnienia tego coraz częstszego schorzenia. Wprawdzie zakażenie wsierdzia może być następstwem każdego zabiegu kardiochirurgicznego, ale największe ryzyko związane jest z wszczepieniem sztucznych zastawek. Kloster (1975) ocenił zapadalność na tego typu zapalenie wsierdzia na 4%. Zapalenie wsierdzia rozwijające się przez 2 pierwsze miesiące po zabiegu chirurgicznym związane jest ze znaczną śmiertelnością, która wynosi ponad 70% w większości ocen klinicznych, a zakażenie głównie spowodowane jest przez gronkowce, w tym Staphylococcus epidermidis, pałeczki Gram-ujemne i grzyby. W późniejszym okresie nadal mogą występować zakażenia pałeczkami Gram-ujemnymi, główną jednak przyczyną są paciorkowce zieleniące i mimo że przebieg kliniczny jest również bardzo ciężki, śmiertelność jest mniejsza (35-40%). Drobnoustrój odpowiedzialny za zapalenie wsierdzia we wczesnym okresie po operacji może być obecny podczas operacji w pompie oksygenatora, w cewnikach dożylnych lub w ranie pooperacyjnej. Leczenie antybiotykami niekiedy doprowadza do opanowania niektórych z tych zakażeń, jednak często zachodzi konieczność powtórnego wszczepienia zastawek.

zapalenie opon wywołane monocytogenem

zapalenie opon wywołane monocytogenem

Zapalenie opon wywołane przez Listeria monocytogenes prawdopodobnie nie jest tak rzadkie, jak dawniej sądzono. Choroba u noworodków jest związana zwykle z bezobjawowym zakażeniem dróg rodnych matki. Zapalenie opon wywołane przez Listeria monocytogenes występuje również u dorosłych, zwykle w warunkach upośledzenia naturalnej odporności, np. w wyniku immunosupresji (u chorych z przeszczepem), niekiedy w przebiegu cukrzycy, a także u alkoholików i kobiet w ciąży. Szczepy Listeria monocytogenes są powszechnie wrażliwe na większość antybiotyków za wyjątkiem polimyksyn, lecz stopień wrażliwości szczepów na poszczególne leki, zwłaszcza sulfonamidy i penicyliny, może być różny (Buchner i Schneierson, 1968) toteż przed rozpoczęciem leczenia bardzo ważne jest wykonanie antybiogramu. Opisano wiele skutecznych metod leczenia. W opinii niektórych autorów, tetracykliny są lekami z wyboru (Seeliger i wsp., 1967; Buchner i Schneierson, 1968), lecz ich wadą jest brak działania bakteriobójczego i gromadzenie się w zębach i kościach u dzieci. Erytromycyna, na którą szczepy Listeria monocytogenes są zwykle wrażliwe, niekiedy była stosowana w skojarzeniu z penicyliną (English i McCafferty, 1965). Ampicylina, bardziej aktywna wobec większej liczby szczepów niż penicylina, okazała się także skutecznym lekiem. Lavetter i wsp. (1971) podawali penicylinę samą lub w skojarzeniu z innymi antybiotykami 19 chorym, z których wyleczono 17. Weingartner i Ortel (1967) stosowali ampicylinę u 5T dzieci, spośród których zmarło 9 (16%). Yisintine i wsp. (1977) uzyskali dobre wyniki stosując ampicylinę u 29 dzieci, w tym u 24 noworodków.

zapalenie opon mózgowych

zapalenie opon mózgowych

Lekiem stosowanym z powodzeniem przez wiele lat w leczeniu zapalenia opon wywołanego przez Neisseria meningitidis była sulfadiazyna. W 1963 r. po raz pierwszy izolowano szczep Neisseria meningitidis oporny na sulfonamidy, a już w 1969 r. w Stanach Zjednoczonych 70% zakażeń wywoływały takie szczepy (Arteinstein, 1969). Izolowano je również w Wielkiej Brytanii i wielu innych krajach, chociaż nie występują one tam powszechnie. Należy się liczyć z tym, że w przyszłości mogą one dominować. Wśród szczepów Neisseria meningitidis, izolowanych w latach 1966-71 na różnych terenach w Wielkiej Brytanii, 6% było opornych na sulfonamidy (Abbott i Gaves, 1972). W .świetle tych danych nie powinno się rozpoczynać leczenia sulfonamidami przed uzyskaniem wyników antybiogramu, należy natomiast podać penicylinę dożylnie w dawce 2 000 000 j .m. co 4 h. Skąpe informacje na temat przenikania penicyliny benzylowej stosowanej dożylnie zostały rozszerzone przez Hiebera i Nelsona (1977), którzy wskazali, że dobowa dawka penicyliny 250 000 j.m./kg masy ciała (w dawkach podzielonych co 4 h) zapewnia lecznicze stężenie antybiotyku w PMR u dzieci w przebiegu zapalenia opon wywołanego przez Neisseria meningitidis i Streptococcus pneumoniae. Na terenach, na których szczepy oporne na sulfonamidy występują nadał rzadko można unikać długotrwałego leczenia pozajelitowego zastępując penicylinę jednym z sulfonamidów (sulfadiazyna. sulfadimidyną lub sulfafurazolem), gdy tylko uzyska się potwierdzenie, że szczep jest wrażliwy, a stan ogólny chorego pozwala na doustne stosowanie leków. Pierwsza dawka sulfonamidów powinna wynosić 50 mg/kg masy ciała; następne dawki nie powinny przekraczać 100 mg/kg masy ciała na dobę u dorosłych i 200 mg/kg u dzieci.